Onderzoek

Gedragsondersteuning bij milde gedragsproblematiek van leerlingen

Het lectoraat Gedrag- en leerproblemen wil voorzien in een actuele behoefte aan professionalisering van leerkrachten op een beperkt domein, namelijk dat van vroegtijdige signalering en aanpak van gedragsproblemen bij risicoleerlingen, al dan niet in combinatie met leerachterstand en/of leerproblemen. Het gaat hierbij om het primaire proces tussen leerkracht en leerling. Dit primaire proces hoort centraal te staan in het onderwijs en de opleiding van toekomstige leerkrachten.

1. Voor- en vroegschoolse educatie, met name ontwikkeling en stimulering van zelfregulatie

Vanuit een ontwikkelingstakenmodel (Havighurst, 1978) vormen ontwikkelingsuitkomsten in de jonge leeftijd het fundament voor verdere ontwikkeling. Bij kinderen in de jonge leeftijd heeft bijsturing van ontwikkeling in brede zin (sociaal-emotionele ontwikkeling i.h.b. zelfregulatie, taal en cognitieve ontwikkeling) grotere kans van slagen dan bij oudere leerlingen. Dit heeft direct impact op de slagingskansen in het onderwijs. De vraag staat centraal op welke wijze leerkrachten deze bijsturing kunnen vormgeven.

2. Optimalisering van schoolloopbanen

Binnen de lijn optimaliseren van prestaties en betrokkenheid vallen de inspanningen om het pedagogisch en educatief aanbod in het onderwijs te optimaliseren. Zowel voor (jongere en oudere) risicoleerlingen als schoolbreed. De vraag is hoe leerkrachten of docenten naast gedrag en prestaties van leerlingen ook motivatie, betrokkenheid en sociale relaties op school kunnen stimuleren.

3. Studie- en beroepskeuzeprocessen en de rol van beroepsbeelden bij vroege beroepsuitsluiting

De lijn beroepsbeelden en keuzeprocessen is - vanuit de behoefte aan techniekprofilering van Saxion - een aanvulling op de onderzoekslijnen van het lectoraat. Centraal staat de vraag hoe vanuit een ontwikkelingsgerichte benadering keuzeprocessen van kinderen beïnvloed worden. Bovendien wordt gekeken welke factoren een bijdrage kunnen leveren aan het openhouden van opties voor bètagerelateerde studie- en beroepskeuzen.

Projecten

  1. Positieve gedragsondersteuning: gebaseerd op SchoolWide Positive Behavior Support (2009-2012) >>
  2. SIA-Raak Pro project Preventie in de Keten (2011-2014) >>
  3. Onderzoek naar expertise van docenten in het speciaal (basis) onderwijs (2011-2012) >> 
  4. Kennismaking met de Classroom Assessment Scoring System >>
  5. Voor- en vroegschoolse Educatie >>
  6. Inventarisatieonderzoek naar visie en opvattingen van  pabodocenten Jonge Kind >>
  7. Studie- en beroepskeuzeprocessen en de rol van beroepsbeelden bij vroege beroepsuitsluiting (2013-2014) >>
  8. Verbetering pedagogisch handelen van vso-cluster 4 medewerkers in leer-werktrajecten >>
  9. In september 2016 is een onderzoek gestart naar speciaal onderwijs in Kampen van het Prisma. Prisma heeft gekozen voor ontschotting van sbo, cluster 3 en 4: leerlingen worden nu deels gemengd in groepen. De vraag is in hoeverre leerkrachten tevreden zijn en of  er nog speciale behoeften zijn door deze veranderingen. De bevindingen van dit onderzoek zijn te vinden in het Tijdschrift voor Orthopedagogiek 2016, 6 (juni), p. 268-278, en zijn tijdens een goed bezocht congres in juni 2017 - georganiseerd door Prisma - gedeeld met anderen dan Prisma-medewerkers. Inmiddels is in de zomer van 2017 dit onderzoek herhaald. Op uitnodiging van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO) zijn de nieuwe bevindingen op het NRO-congres 'Samen op expeditie' op 1 november 2017 te Amersfoort in een workshop gedeeld. Tegelijkertijd is in november 2017 gestart met een nieuwe ronde op Prisma en is een vooraanmelding voor een langlopend onderzoek bij de NRO ingediend.