Innovatieve energiegevels voor woningen: pilotgevel gerealiseerd aan het Smart TinyLab voor metingen in de praktijk
Robuuste (energievoorziening-) systemen, ook in de natuur zijn ze gekenmerkt door diversiteit en redundantie. Diversiteit door toepassing van een verscheidenheid aan parallel werkende systemen voor energieopwekking, distributie en afgifte en redundantie door aanwezigheid van voldoende vermogen en/of aanwezigheid van back-up systemen, welke in het geval van storingen of de vraag naar aanvullend vermogen periodiek bijspringen.
In de gebouwde omgeving heeft de sterke focus op de uitbreiding van de capaciteit van de decentrale elektriciteitsopwekking door fotovoltaïsche panelen tot het fenomeen “netcongestie” geleid. Netcongestie, een tijdelijke beperking van de transportcapaciteit van het distributienet door een te hoge vraag of een te hoog aanbod van elektrische energie. Op verschillende plaatsen in NL, ook in Enschede, nemen energieleverancier daarom maatregelen om de transportcapaciteit van het net uit te breiden, het creëren van redundantie. De mogelijkheden om de energievoorziening van de gebouwde omgeving te diversifiëren, krijgt in verhouding weinig aandacht. Denk bijvoorbeeld aan de mogelijkheid van het versterkt toepassen van solar-thermische systemen voor energieopwekking.
Binnen het National Groeifondsproject Toekomstbestendige Leefomgeving (NGF TBL) werken bedrijven, kennisinstellingen en overheden samen om de transitie tot een emissievrije en circulaire gebouwde omgeving te versnellen. Als projectpartners dragen partijen zoals Emergo, TNO en Hogeschool Saxion, lectoraat Sustainable Building Technology eraan bij om innovatieve geveltechnologieën te karakteriseren en tot producten door te ontwikkelen.
In Januari 2026 is bij het Smart TinyLab van Hogeschool Saxion een proefgevel geïnstalleerd met als doel de werking van drie verschillend uitgevoerde solar-thermische gevelcollectoren in samenwerking met een water/water warmtepomp te karakteriseren. De tests omvatten een vergelijkende prestatiekarakterisering met koelen en verwarmen als modi-operandi daarbij kijkend naar verschillende oriëntaties. Hierbij wordt gebruikt gemaakt van de mogelijkheid het Smart TinyLab te roteren en met de zon mee te laten draaien. Het bijzondere van de solar-thermische collectoren van Emergo is de in samenwerking met AkzoNobel ontwikkelde hoog-absorberende infrarood coating. Deze reduceert de reflectieve eigenschappen en maximeert de thermische opbrengst. De drie collectoren verschillen in uitvoering door de gekozen materialisering, waardoor parameters als milieuimpact en energieopbrengst tijdens de analyse van de meetgegevens met elkaar in verband gebracht kunnen worden.
De projectpartners verwachten later in 2026 eerste testresultaten om op termijn een uitspraak te maken of de technologie geschikt is het energievoorzieningensysteem van woningen te diversifiëren en robuuster te laten werken.