Tjitske maakte een podcast over tienervaders: ‘Verhalen moeten vooroordelen wegnemen’
Eigenlijk wist Tjitske Tiesinga helemaal niets over tienervaders, toen ze er voor haar studie Toegepaste Psychologie een podcast over ging maken. Samen met haar projectgroep dook ze in het onderwerp. Het duurde best even om met twee tienervaders in contact te komen. Maar toen de microfoons aan gingen en de gesprekken op gang kwamen, leverde dat verrassende verhalen op. Tjitske: “Er zijn zoveel vooroordelen over deze doelgroep. Ik hoop dat de podcast daar meer balans in aanbrengt. En dat tienervaders zich gesteund voelen door de ervaringsverhalen van onze hoofdpersonen.”
Maak een product waarmee je een hele specifieke doelgroep kunt helpen. Zo luidde de opdracht die Tjitske met haar projectgroep kreeg. Al brainstormend waren de zes groepsleden het heel snel eens. Een podcast over tienervaders klonk als een origineel idee, over een doelgroep die tot op de dag van vandaag vaak onderbelicht is gebleven. “Zelf kenden we geen tienerouders in onze directe omgeving,” vertelt Tjitske. “Wel hoorden we er via-via wel eens over, van familie die in de zorg werkt, of via onze eigen bijbanen. Maar een tienervader of -moeder, nee, die hadden we nog nooit gesproken.”
Ervaringsverhalen
Waar begin je, als je de uitdaging aangaat een podcast over dit onderwerp te maken? “Allereerst hadden we een opdrachtgever nodig. Daarom zochten we contact met veel maatschappelijke hulporganisaties in de regio. Waar werd gewerkt met deze doelgroep? En zou onze podcast in eerste instantie bij kunnen dragen aan de begeleiding van tienervaders? Dat stond voor ons nog los van het verhaal dat je sowieso over deze jongens kunt vertellen, voor een breder publiek. We wilden hun ervaringsverhalen combineren met een stuk voorlichting over dit onderwerp.”
Een tienervader of -moeder, nee, die hadden we nog nooit gesproken.
Blinde vlek
Tijdens het voortraject, waarbij Tjitske met haar projectgroep op onderzoek uit ging, ontdekte ze dat er in de literatuur weinig te vinden is over onderzoek naar tienervaders. Ook in de praktijk is er juist voor tienermoeders meer (online) voorlichting en hulp te vinden. “Cursussen, hulplijnen,” somt Tjitske op. “Allemaal voor jonge moeders. Het lijkt alsof er een blinde vlek is, als het om tienervaders gaat. Maar dat motiveerde ons extra om aan de slag te gaan met de podcast. Natuurlijk moesten we daar nog wel een opdrachtgever voor vinden. Eentje die ons ook in contact wilde brengen de doelgroep.”
Meedenken
Uiteindelijk lukte dat bij een Overijsselse welzijnsorganisatie*, waar men enthousiast was over het idee en meerwaarde zag in een podcast. In het voorbereidingstraject kwamen de studenten in contact met een aantal (ex)tienervaders. Niet iedereen wilde voor de microfoon, maar wel wilden de mannen op de achtergrond meedenken. En ja, uit een peiling bleek dat juist een podcast als een heel handig medium werd gezien. “Wie jong vader wordt, heeft een goedgevuld leven. Met school, werk en de zorg voor zijn kind. Het luisteren naar een podcast kan goed ingepast worden, omdat je dat kunt combineren met woon-werkverkeer of het uitvoeren van zorgtaken.”
Het luisteren naar een podcast kan goed ingepast worden, omdat je dat kunt combineren met woon-werkverkeer of het uitvoeren van zorgtaken.
Technische adviezen
Groen licht dus, vanuit de opdrachtgever en de betrokken vaders. Daarvan wilden er uiteindelijk twee plaatsnemen voor de microfoon, vertelt Tjitske. “We zochten contact met een professionele podcaststudio. De eigenaar was zo enthousiast over ons idee, dat ze besloot haar studio gratis beschikbaar te stellen. Dat was echt heel aardig. Ook hielp ze ons met technische adviezen. Na ons vooronderzoek stelden we een lijst met vragen op en gingen we met de vaders in gesprek.”
Drie afleveringen
Het leverde twee mooie, individuele gesprekken op, blikt ze terug. “Van de daadwerkelijke opname hebben we uiteindelijk drie afleveringen gemaakt, elk van 20 minuten. Maar buiten de opname om, hebben we ook lang met beide vaders zitten praten. Gewoon omdat we zoveel van hen wilden weten.” Met de afleveringen focussen de studenten zich op drie fases van het tienervaderschap: de periode tijdens de zwangerschap en vlak na de geboorte, de periode van 0-1 jaar en tenslotte de fase van 1-18 jaar. “Daarom was het fijn dat we twee vaders konden spreken. Iemand met een kindje van 3, en een ex-tienervader met een kind van inmiddels 19. Dat gaf ons een brede blik op het onderwerp.”
Na ons vooronderzoek stelden we een lijst met vragen op en gingen we met de vaders in gesprek.
Benieuwd
Natuurlijk was Tjitske met haar projectgroep benieuwd naar de ervaringen van de (destijds) jonge vaders. En naar de voor- en nadelen van het tienervaderschap, vertelt ze. Ook de maatschappelijke vooroordelen over tienerouders kwamen aan bod. “Eigenlijk zetten we ons schrap. Hoeveel negatieve verhalen zouden we gaan horen? De vaders vertelden ons dat buitenstaanders denken dat ze onverantwoorde ouders zijn, dat ze hun jeugd vergooien of dat ze dit nieuwe leven als een gemis ervaren.”
Verrijking
Maar dat zat anders, zo bleek uit de gesprekken. Ook voor Tjitske en haar groepsleden was dat verrassend. “Eén van de vaders vertelde ons dat hij het helemaal niet erg vindt in deze fase bijvoorbeeld even niet meer te kunnen stappen. Het leukste deel van zijn dag is juist de tijd die hij met zijn kindje doorbrengt. Hij ervaart dat niet als een last, maar als een verrijking van zijn leven. Het leerde ons dat niet alle tienerouders, en vaders in het bijzonder, er onder gebukt gaan. Beide vaders zijn ook altijd in beeld gebleven, waarbij de zorgtaken goed verdeeld werden.”
Inzetten bij begeleiding
Hoe werd de podcast ontvangen door de opdrachtgever? “Erg goed. Onze opdrachtgever was heel enthousiast. Men wil de podcast inzetten, bij de begeleiding van tienervaders, als de inhoud passend is bij de situatie. Ook van de andere betrokken tienervaders kregen we positieve feedback. De verhalen geven hen een positieve boost, omdat dat er meer jonge vaders zijn zoals zij. Ook geeft de podcast hen een gevoel van verbinding. Daarnaast hopen we dat de verhalen ook bij een breder luisterpubliek voor breder begrip zorgen. Dat ze helpen om vooroordelen weg te nemen. Ik vind het mooi dat we daar met onze projectgroep aan bij hebben mogen dragen.”
*de opdrachtgever wil niet in het artikel genoemd worden
Tjitske maakte de podcast samen met: Melita Ornek, Elvan Cengiz, Jade van den Heuvel, Juna van Putten en Wenke Luft.
De podcast 'Voor en Door Tienervaders'is te beluisteren via Soundcloud
Aflevering 1: De Schrik en Wat Nu?
Aflevering 2: Van 0 tot 1 jaar
Aflevering 3: Van 1 tot 18 jaar
Fotografie: eigen foto