Plastic zwerft in de IJssel: studenten onderzoeken op welke plek dit het best gevangen kan worden

Het ronddrijvende plastic vormt een groot gevaar voor dieren die in en rond de IJssel leven. Geregeld sterven vissen en vogels een langzame dood, omdat ze zoveel plastic in hun maag hebben dat ze niet meer normaal kunnen eten.

Door het plaatsen van plasticvangers wil Clear Rivers de vervuiling terugdringen. De non-profitorganisatie klopte bij Saxion aan om uit te zoeken wat de meest geschikte plaats zou zijn voor zo’n installatie die zwerfafval vangt en monitort.

Smart Solutions Semester

Saxion-studenten van de opleidingen Civiele Techniek, Werktuigbouwkunde en International Business and Management bogen zich van september tot en met januari tijdens het Smart Solutions Semester over het vraagstuk.

“Clear Rivers is al langere tijd bezig met dit soort projecten”, legt student Civiele Techniek Thomas Kamphuis uit. “Niet alleen in Nederland, maar ook in Roemenië en Azië. Hun streven is om met het plasticafval dat ze opvangen nieuwe producten te maken.”

Ook in de IJssel had Clear Rivers al een plasticvanger liggen. Al ving deze lang niet zoveel plastic als de non-profitorganisatie had gehoopt. En dus moest er een betere plek komen voor een tweede plasticvanger.

Om een goed beeld te krijgen, brachten de Saxion-studenten wel eerst een bezoek aan de Zwolse installatie. “We hebben daar een opschoondag gehad, hebben meegeholpen met het opruimen van het plastic”, zegt Werktuigbouwkunde-student Marijn Verhoeven. “Dat gaf direct inzicht in hoe de plasticvanger werkt. We kregen van Clear Rivers ook uitleg waarom ze voor die plek hadden gekozen, daarna zijn wij ons eigen onderzoek gestart.”

Theorie testen

Dat begon met het doornemen van de theorie. Daardoor kregen de studenten een indruk hoe het plasticafval zich verplaatst in de rivier. “In een bocht drijft het eerst naar de binnenkant, maar bij het uittreden van de bocht verplaatst het plastic zich naar de buitenkant, omdat de stroomsnelheid daar het grootst is. Dat zou dus de meest ideale plek moeten zijn om een plasticvanger te plaatsen”, aldus Thomas. “Vervolgens hebben we onderzocht waar de meest optimale bochten in de IJssel zaten. Vijf van die locaties hebben we nagebouwd in de rivier simulator in het laboratorium van Saxion, waardoor we de theorie konden testen. Al snel bleek dat overeen te komen.” 

De vijf locaties moesten uiteindelijk worden teruggebracht naar één plek, waar in de ogen van de studenten de plasticvanger het best kon worden geplaatst. Opvallend genoeg is dat niet in de IJssel. “Het is een locatie in het Zwarte Water geworden, een zijtak van de IJssel. Net boven Zwolle”, zegt Thomas. “De opdrachtgever had van tevoren aangegeven dat we het breed mochten houden, dat we ons niet hoefden te beperken tot de IJssel. Volgens onze berekeningen zijn de omstandigheden bij het Zwarte Water optimaal. Daar werden we in bevestigd toen we op de locatie gingen kijken. We troffen er veel plastic aan. Kleine, maar ook grote stukken.”

Rapport

De studenten bundelden hun bevindingen in een lijvig rapport, waarin naast het technische aspect ook een heel business- en marketingplan is opgenomen over hoe de kosten die gepaard gaan met het plaatsen van de plasticvanger gedekt kunnen worden. Het rapport werd dankbaar in ontvangst genomen door Clear Rivers. Maar of de plasticvanger ook daadwerkelijk geplaatst gaat worden op de aanbevolen plek is afwachten. Dat hangt onder meer af van de financiering, die voor een deel door de overheid bekostigd zou moeten worden. Marijn: “De opdrachtgever hoopt dat het plan dat wij hebben geschreven voor een doorbraak kan zorgen. Dat zou mooi zijn. We wachten het af.” 

Headerfoto: Bart Ros via Unsplash